Πέμπτη 12 Δεκεμβρίου 2024

Οι μεγάλοι αθλητικοί αγώνες στην αρχαία Ελλάδα

Οι αθλητικοί αγώνες στην αρχαία Ελλάδα ήταν εκατοντάδες και απλώνονταν σε όλες τις περιοχές της Μεσογείου, όπου άνθισε ο Ελληνικός πολιτισμός. Όλες οι πόλεις, οι μικρές κοινότητες, καθώς και τα περισσότερα ιερά φρόντιζαν να έχουν αθλητικούς αγώνες. 

Οι αγώνες αυτοί είχαν θρησκευτικό χαρακτήρα και πλαισίοναν τις θρησκευτικές γιορτές. Με τον τρόπο αυτό αφενός τιμούσαν τους θεούς, αφετέρου εξασφάλιζαν το κύρος που αυτοί είχαν, αλλά παράλληλα εξασφάλιζαν και όλα τα ιδεολογικά, πολιτικά και οικονομικά οφέλη από την διεξαγωγή τους. 

Από τους εκατοντάδες αγώνες, μόνο τέσσερις από αυτούς αναδείχθηκαν σε πανελλήνιους και αργότερα, από τους Ρωμαϊκούς αυτοκρατορικούς χρόνους σε διεθνείς, επηρεάζοντας όσο λίγοι αρχαίοι θεσμοί την ιστορία της ανθρωπότητας. 

Οι αγώνες αυτοί ήταν: 

  • τα Ολύμπια, που διεξάγονταν στην Ολυμπία προς τιμήν του Διός
  • τα Πύθια, που γίνονταν στους Δελφούς στις γιορτές του Απόλλωνα
  • τα Ίσθμια, στο ιερό του Ποσειδώνος στην Ισθμία και 
  • τα Νέμεα, στο ιερό του Διός στη Νεμέα. 

Και οι τέσσερις πρόσφεραν ως έπαθλο στον πρώτο νικητή ένα απλό στεφάνι από το ιερό δένδρο ή φυτό του κάθε θεού. Επίσης πολύ μεγάλοι αγώνες υπήρξαν και τα Παναθήναια που τελούνταν στην Αθήνα κατά την γιορτή των Παναθηναίων. Ποτέ όμως δεν κατόρθωσαν να αναδειχθούν σε πανελλήνιους, παρά το κύρος και τη δύναμη που κατείχε η πολιτιστική πρωτεύουσα του αρχαίου κόσμου. 

Από αυτούς τους αγώνες, οι παλαιότεροι και σημαντικότεροι ήταν τα Ολύμπια. Αυτά υπερτερούσαν όλων των άλλων και σε φήμη και σε λαμπρότητα. Είχαν ιδρυθεί ήδη από τον 8ο π.Χ. αιώνα, ενώ οι υπόλοιποι καθιερώθηκαν κατά τον 6ο αιώνα και σε όλη τη διάρκεια της αρχαίας ιστορίας αυτοί είχαν πάντα το προβάδισμα σε ότι νέο.

Οι αθλητικοί νόμοι, οι διατάξεις και οι κανονισμοί για τα αγωνίσματα θεσπίστηκαν στην Ολυμπία και αντιγράφηκαν από τους υπόλοιπους αγώνες. 

Οι τέσσερις πανελλήνιοι αγώνες είχαν οργανωθεί στη λεγόμενη «περίοδο», μια κλειστή ομάδα στην οποία δεν μπορούσε να εισέλθει καμία άλλη αθλητική εκδήλωση. 

Ο χρόνος της διεξαγωγής τους ήταν έτσι διαμορφωμένος ώστε καμία γιορτή να μην εμποδίζει την άλλη. 

Οι δύο πρώτοι, τα Ολύμπια και τα Πύθια, γίνονταν κάθε τέσσερα χρόνια, με δύο χρόνια διαφορά μεταξύ τους. 

Οι δύο άλλοι, τα Ίσθμια και τα Νέμεα, διεξάγονταν κάθε δύο χρόνια, αλλά τα μεν Ίσθμια πραγματοποιούνταν την άνοιξη της ολυμπιακής χρονιάς, ενώ την χρονιά που γίνονταν τα Νέμεα δεν υπήρχε άλλος αγώνας.









Τρίτη 10 Δεκεμβρίου 2024

Η προπόνηση στον σάκο στην Αρχαία Ελλάδα

Από τα τρία μαχητικά αγωνίσματα της Αρχαίας Ελλάδας, Πυγμή, Παγκράτιον και Πάλη, τα δύο πρώτα χρησιμοποιούσαν χτυπήματα.

Οι παγκρατιαστές μπορούσαν να εκτελούν τα χτυπήματα με την πυγμή με τον ίδιο τρόπο που το έκαναν και οι πυγμάχοι, οι πύκτες. Όμως υπήρχαν διαφορές στο ότι οι παγκρατιαστές μπορούσαν να χτυπούν και με όποιον άλλο τρόπο επιθυμούσαν με τα χέρια και τα πόδια. 

Υπήρχε επίσης διαφορά στο ότι οι παγκρατιαστές συνήθως δεν φορούσαν ιμάντες, τα γάντια της εποχής, που φορούσαν οι πυγμάχοι. Ο λόγος ήταν ότι ήθελαν τα χέρια τους να είναι ελεύθερα για να μπορούν να πιάνουν και να εφαρμόζουν λαβές.

Και οι δύο ισχυροποιούσαν τα χτυπήματά τους χρησιμοποιώντας τον σάκο. Η προπόνηση στον σάκο λεγόταν κωρυκομαχία

Ο κώρυκος ήταν σάκος γεμάτος με κεχραμίδες (σπόρους σύκου) ή αλεύρι για τους πιο αδύναμους και με άμμο για τους πιο δυνατούς. 

Το μέγεθός του διέφερε ανάλογα με την ηλικία του ασκούμενου. 

Κατά τον Φιλόστρατο έπρεπε να είναι ελαφρότερος για τους πυγμάχους και βαρύτερος για τους παγκρατιαστές. 

Τον κώρυκο ο παγκρατιαστής τον κτυπούσε με τις γροθιές του, με τα πόδια, με το κεφάλι, το στήθος ή την πλάτη του, καθώς επίσης και με τα γόνατα και τους αγκώνες. Ήταν συνηθισμένη πρακτική να σταματούν την ταλάντωση τού σάκου με το στήθος ή άλλα μέρη τού σώματός τους προκειμένου να ισχυροποιήσουν τα εσωτερικά όργανα.






Ο σάκος ήταν και είναι ακόμη η καλύτερη μέθοδος για να αυξήσουν οι μαχητές την ισχύ των χτυπημάτων τους και οι Έλληνες το είχαν κάνει επιστήμη πριν 2500 χρόνια.

Πέμπτη 28 Νοεμβρίου 2024

Ένα πολύ καλό Κορεάτικο βίντεο για το Αρχαίο Ελληνικό Παγκράτιο

Το Παγκράτιο ήταν το πιο αγαπητό αγώνισμα στην Αρχαία Ελλάδα. Και όχι άδικα. Ήταν μια πλήρης πολεμική τέχνη, που περιλάμβανε όλες τις δυνατές τεχνικές που μπορούσε να εκτελέσει το ανθρώπινο σώμα.

Αν και δεν υπάρχει σήμερα στην παλιά μορφή του, γίνονται προσπάθειες για αναβίωση σε όλο τον κόσμο. 

Πριν από την αναβίωση προηγείται η ενημέρωση και η πρόκληση του ενδιαφέροντος γι αυτό. Εδώ βλέπουμε ένα πολύ καλό Κορεάτικο βίντεο που παρουσιάζει το Αρχαίο Ελληνικό Παγκράτιο. 

Την επιμέλεια του υποτιτλισμού την έκανε ο Σύλλογος Ιστορικών Μελετών ΚΟΡΥΒΑΝΤΕΣ.





Τρίτη 24 Σεπτεμβρίου 2024

Η εβδομάδα στην Αρχαία Αθήνα

Πως λέγονταν οι μέρες της εβδομάδας στην Αρχαία Ελλάδα; Υπάρχουν ομοιότητες με τις σημερινές ονομασίες; Υπάρχει κάποια σχέση με τα σημερινά ονόματα των ημερών;


Στην Αρχαία Ελλάδα, η εβδομάδα άρχιζε την Κυριακή, όπως τώρα. 

Τα ονόματα ήταν τα εξής:


Κυριακή: Οι αρχαίοι Έλληνες την ονόμαζαν Ημέρα του Ήλιου. Όπως ονομάζεται σήμερα στα αγγλικά Sunday.  

Δευτέρα: οι αρχαίοι Έλληνες την ονόμαζαν Ημέρα Σελήνης. Η Σελήνη στα αρχαία Ελληνικά ονομάζεται Μήνη, από το οποίο προέρχεται το αγγλικό Monday.

Τρίτη: Ημέρα του Άρεως. 

Τετάρτη: Ημέρα του Ερμή.

Πέμπτη: Ημέρα του Θεού Δία. Στα αγγλικά η λέξη Thursday, το πρόθεμα Thirs είναι παράφραση του ονόματος Thor, του θεού του κεραυνού. Ο Δίας όμως, ήταν ο θεός που εξαπέλυε τους κεραυνούς. 

Παρασκευή: Ημέρα της Θεάς Αφροδίτης. Η Αφροδίτη ονομάζεται Venere στα ιταλικά και η Παρασκευή στα γαλλικά Vendredi.

Σαββάτο: Ημέρα του Κρόνου. Στα αγγλικά Saturday, δηλαδή Satur (n) day.




Κυριακή 17 Οκτωβρίου 2021

Αρχαία Ελληνική Πάλη: ένα πολύ καλό βίντεο

Επιλέξαμε ένα πολύ καλό βίντεο που αναφέρεται στην Αρχαία Ελληνική Πάλη. 

Βασίζεται σε στοιχεία που αναφέρονται στο εξαιρετικό βιβλίο "Greek Athletic Sports and Festivals" του E. Norman Gardiner και το οποίο εκδόθηκε το 1910.

Δύο εξαιρετικές δουλειές μαζί.




Κυριακή 3 Οκτωβρίου 2021

Οι λαβές της Αρχαίας Ελληνικής Πάλης

Αν και γνωρίζουμε την ύπαρξη της Αρχαίας Ελληνικής Πάλης και έχουμε δει πολλές από τις λαβές που χρησιμοποιούνταν, όπως αυτές απεικονίζονται στα αγγεία της αρχαίας εποχής, διαπιστώνουμε δύο ελλείψεις.

  • Η πρώτη είναι ότι δεν τις βρίσκουμε όλες συγκεντρωμένες και 
  • Η δεύτερη είναι ότι η σχετική πληροφόρηση σταματά στην παρατήρηση μιας στατικής εικόνας.

Αυτό που δεν είχαμε μέχρι τώρα, είναι η εξήγηση του τι σημαίνει η κάθε απεικόνιση. Επομένως δεν μπορούσαμε να φανταστούμε και να συμπληρώσουμε νοερά  την κίνηση της κάθε λαβής. Δεν μπορούσαμε να κατανοήσουμε τι προηγείτο και τι ακολουθούσε από αυτή την "φωτογραφική" παράσταση. 

Άρα ουσιαστικά η Αρχαία Ελληνική Πάλη μας ήταν άγνωστη. Έχανε, για τον λόγο αυτό, την ομορφιά και την λειτουργικότητά της στα μάτια του σημερινού κοινού.

Για τον λόγο αυτό επιλέξαμε ένα πολύ καλό βίντεο που: 

  • έχει συγκεντρωμένες τις λαβές της Αρχαίας Ελληνική Πάλης, όπως αυτές απεικονίζονται στα αγγεία της αρχαίας εποχής 
  • ερμηνεύει την λειτουργία και τον σκοπό της κάθε λαβής
  • και στο δεύτερο μέρος, παρουσιάζει μερικές από αυτές στην κανονική εφαρμογή τους





Δευτέρα 27 Σεπτεμβρίου 2021

Πως "δούλευαν" οι τεχνικές της Αρχαίας Ελληνικής Πυγμαχίας;

Μέχρι τώρα έχουμε δει τεχνικές, θέσεις και στάσεις της Αρχαίας Ελληνικής Πυγμαχίας σε αγγεία και άλλα ευρήματα. 

Πρόκειται φυσικά για ακίνητες μορφές, κάτι σαν "φωτογραφίες", όπως θα λέγαμε σήμερα, από φάσεις αγώνα. 

Ποιά θα ήταν όμως η εικόνα που θα παρουσίαζε η Αρχαία Ελληνική Πυγμαχία, αν μπορούσαμε να την δούμε με κίνηση;

Στο σύντομο βίντεο που ακολουθεί, βλέπουμε έναν από τους ανθρώπους που μελετούν την αρχαία μέθοδο, εξασκούνται σε αυτήν και την παρουσιάζουν σαν ένα σύγχρονο τρόπο μάχης.

Ασφαλώς ο άνθρωπος που βλέπουμε δεν είναι ο μόνος που το κάνει και το βίντεο που παρουσιάζουμε δεν θα είναι το μοναδικό.

Παρατηρείστε την γροθιά-σφυρί (hammer fist) που περιλάμβανε το αρχαίο ρεπερτόριο τεχνικών και που ήταν από τα πιο συνηθισμένα χτυπήματα. 

Η παρουσία αυτής της τεχνικής άλλαζε εντελώς τον τρόπο ανάπτυξης της μάχης.